Als u ooit van Alicante naar Torrevieja hebt gereisd, hebt u waarschijnlijk sommige verkeersborden in twee talen gezien (bijvoorbeeld Alicante/Alacant, Elche-Elx). Torrevieja is een van de meest westelijke steden van de autonome gemeenschap Valencia, die zijn eigen dialect van het Spaans heeft — Valenciaans.
U zult het niet vaak horen in Torrevieja zelf. Hoewel het leren ervan deel uitmaakt van het verplichte schoolprogramma, worden de meeste andere vakken gegeven in het castellano (standaard Spaans). Terwijl u in Torrevieja dit dialect nauwelijks tegenkomt, geven in Guardamar, slechts 15 km verderop, veel scholen volledig les in het Valenciaans. Straatnamen zijn ook geschreven in het dialect (u ziet het Valenciaanse woord "carrer" in plaats van het gebruikelijke Castiliaanse "calle").

Hoeveel mensen spreken eigenlijk Valenciaans?
Hoe verder u richting de regionale hoofdstad gaat, hoe merkbaarder de aanwezigheid van deze taal wordt. De meeste inwoners van de gemeenschap spreken beide talen zonder enig probleem, dus als toerist zult u zeker geen moeilijkheden ondervinden. Als u echter met schoolgaande kinderen naar de regio Valencia verhuist, moet u aandacht besteden aan de scholen — in sommige gebieden zijn scholen die voornamelijk in het Valenciaans lesgeven erg gebruikelijk. Veel ouders bereiden hun kinderen voor op de verhuizing door hen Spaans te leren, maar Valenciaans heeft nog steeds aanzienlijke verschillen van standaard Spaans, wat een extra bron van stress voor een kind kan zijn, dus het is beter om de schoolsituatie in de stad van tevoren te onderzoeken.
Statistieken over het gebruik van Valenciaans in het dagelijks leven dalen elk jaar, deels vanwege de grote instroom van immigranten, omdat de regio Valencia een van de beste ter wereld is op het gebied van klimaat en ecologie, en zeker een van de beste in Spanje. Volgens statistieken begrijpt bijna 95% van de bevolking van de Valencian Community Valenciaans, 78% kan het spreken en slechts de helft kan het correct schrijven. Slechts ongeveer 40% van de plaatselijke bevolking gebruikt Valenciaans om thuis met hun familie te communiceren, en minder dan 20% in supermarkten.

Valenciaans in scholen en officieel leven
Omdat de taal steeds minder wordt gebruikt, zijn er de afgelopen jaren voorstellen gedaan om het verplichte Valenciaans uit het schoolprogramma te verwijderen. U kunt zelfs een verzoek bij de autoriteiten indienen om u te onttrekken aan het studeren van Valenciaans. Er kunnen echter later problemen ontstaan wanneer het kind doorstroomt naar hogere klassen. Zo zijn dit jaar de leerboeken voor wiskunde en biologie in het Valenciaans, wat het leerproces uiteraard niet gemakkelijker maakt. Toch zijn Valencianen zeer trots op hun cultureel erfgoed, inclusief hun eigen taal, en proberen ze het zoveel mogelijk in te voeren in verschillende levensgebieden — in het onderwijs, culturele evenementen en documentatie, die in beide talen wordt opgesteld. Elke website van een gemeentelijke instantie in de Valencian Community, evenals aanvraagformulieren en officiële documenten, moeten wettelijk beschikbaar zijn in zowel Valenciaans als castellano. Bovendien kunt u alleen als ambtenaar of leraar in onderwijsinstellingen in de Valencian Community werken als u ten minste een B1-niveau in het Valenciaans heeft.
Er zijn regelmatig geschillen tussen inwoners van Valencia en Catalonië, waarbij de laatste beweren dat Valenciaans slechts een dialect van de Catalaanse taal is en niet kan worden erkend als een aparte taal. Valencianen zijn het daar uiteraard sterk mee oneens. Deze twee regionale taalvarianten zijn inderdaad vergelijkbaar, maar er zijn ook enkele verschillen, voornamelijk in uitspraak. De spelling van de woorden is bijna identiek, dus u kunt veilig een Catalaanse vertaler gebruiken om een tekst in het Valenciaans te begrijpen, vooral omdat het erg moeilijk is om een specifieke Valenciaanse optie te vinden in online vertalers.

Het culinaire erfgoed: paella is een Valenciaans woord
De belangrijkste "taaltrots" van de Valencianen is het wereldberoemde woord "paella", omdat het oorspronkelijk een Valenciaans woord is dat "koekenpan" betekent. Dit populaire gerecht van de Spaanse keuken was aanvankelijk het culinaire symbool van Valencia zelf, maar verspreidde zich al snel door het Koninkrijk en verwierf vele variaties. Men zegt dat een goede kok ten minste een dozijn recepten voor dit gerecht heeft.

Valenciaans is een taal met een rijke geschiedenis, en het is zeker de moeite waard om te leren als u wilt wonen in een stad waar het veel wordt gebruikt. In Torrevieja is het echter helemaal niet essentieel (behalve als schoolvak). Dit is nog een voordeel van Torrevieja, waardoor we deze stad aanbevelen voor verhuizing: hier vindt u een ecologisch schoon gebied, prachtige stranden en de duidelijke dominantie van klassiek Spaans (castellano).
Veelgestelde vragen
Is het nodig om Valenciaans te leren om in Torrevieja te wonen?
Nee. Torrevieja is een van de weinige steden in de Valencian Community waar Valenciaans nauwelijks wordt gebruikt in het dagelijks leven. Castiliaans Spaans (castellano) domineert hier overweldigend. Voor comfortabel leven is standaard Spaans voldoende — dat is waarom Torrevieja zo populair is onder buitenlanders.
Wat is het verschil tussen Valenciaans en standaard Spaans?
Het is een volwaardige aparte Romaanse taal met eigen grammatica, woordenschat en uitspraak — geen dialect van het Spaans. Valenciaans staat dicht bij het Catalaans, hoewel de Valencianen zelf het als een aparte taal beschouwen. Het zal voor een Spaanssprekende moeilijk zijn het te begrijpen zonder speciale training, hoewel sommige woorden overeenkomsten hebben.
Is het leren van Valenciaans verplicht op scholen in Spanje?
Binnen de Valencian Community — ja, Valenciaans is opgenomen in het verplichte schoolprogramma. De mate van aanwezigheid hangt af van de specifieke stad en school: in Torrevieja is het één vak onder vele, terwijl in Guardamar, 15 km verderop, veel scholen les geven in het Valenciaans. Het is de moeite waard om te verduidelijken in welke taal het primaire onderwijs wordt gegeven voordat u een school kiest.
Wat is de oorsprong van het woord "paella"?
"Paella" is een Valenciaans woord dat "pan" betekent. Dit gerecht was oorspronkelijk een culinair symbool van Valencia en verspreidde zich pas later door heel Spanje, waarbij het vele regionale variaties verwierf. Valencianen zijn erg trots op dit taalkundig en culinair erfgoed.
Ons team bij Granfield Estate komt dagelijks in aanraking met het Valenciaans — op verkeersborden, in documenten, in gesprekken met de buren. We wonen en werken het hele jaar door aan de Costa Blanca. Als u overweegt naar Spanje te verhuizen of vastgoed in de regio zoekt, delen we graag onze lokale kennis — neem contact op voor een gratis adviesgesprek.
Granfield Estate
Av. Bélgica 1, C.C. Parquemar, La Mata, 03188 Torrevieja (Alicante)
Tel: +34 865 44 33 33